O wulkanie
Stromboli to wulkaniczna wyspa w archipelagu Liparyjskim na Morzu Tyrreńskim. Jego krótkie, rytmiczne wybuchy wyrzucające rozżarzone bryły lawy są tak charakterystyczne, że wulkanolodzy nazwali od nich cały rodzaj erupcji – strombolijski. Żeglarze od starożytności orientowali się w nocy według jego blasku. Zwykła aktywność jest stosunkowo łagodna, ale co jakiś czas zdarzają się silniejsze paroksyzmy – tak było latem 2019 roku – oraz spływy lawy po stoku Sciara del Fuoco do morza.
Historia erupcji
VEI – wskaźnik eksplozywności wulkanicznej: 0 = wylew lawy, 4 = jak Eyjafjallajökull 2010, 6 = jak Pinatubo 1991, 7 = jak Tambora 1815. Skala jest logarytmiczna – każdy stopień to ok. 10 razy więcej materiału.
| Początek | Koniec | VEI | Miejsce i datowanie |
|---|---|---|---|
| 2 lutego 1934 | trwa | 2 | Summit craters and Sciara del Fuoco · Observations: Reported |
| 3 czerwca 1932 | 3 czerwca 1932 | 2 | Observations: Reported |
| 16 maja 1910 | 16 lipca 1931 | 3 | Summit craters and Sciara del Fuoco · Observations: Reported |
| 2 lipca 1890 | 29 maja 1907 | 3 | Observations: Reported |
| 2 lipca 1857 | 26 czerwca 1889 | 3 | Summit craters and Sciara del Fuoco · Observations: Reported |
| ok. 1558 | 2 lipca 1857 | 3 | Summit craters and Sciara del Fuoco · Observations: Reported |
| 950 ± 50 lat | — | 2 | Summit area · Observations: Reported |
| 550 ± 50 lat | — | 3 | Observations: Reported |
| 250 ± 50 lat | — | 2 | Observations: Reported |
| 150 ± 50 lat | — | 2 | Observations: Reported |
| 50 ± 50 lat | — | 2 | Observations: Reported |
| 50 p.n.e. ± 50 lat | — | 2 | Observations: Reported |
| 210 p.n.e. ± 10 lat | — | 2 | Observations: Reported |
| 350 p.n.e. ± 50 lat | — | 2 | Observations: Reported |
| ok. 4 050 p.n.e. | — | 3 | Isotopic: 14C (uncalibrated) |
| ok. 4 250 p.n.e. | — | 2 | NE flank (Punta Lena lava flow) · Correlation: Magnetism |
| ok. 4 550 p.n.e. | — | 0 | Northern flank (Vallonazzo) · Correlation: Magnetism |
| 4 800 p.n.e. ± 300 lat | — | 2 | Northern flank · Correlation: Magnetism |
| ok. 5 050 p.n.e. | — | 0 | Northern flank (Vallonazzo lava flow) · Correlation: Magnetism |
| ok. 5 550 p.n.e. | — | 0 | Northern flank (Labronzo) · Correlation: Magnetism |
| 5 800 p.n.e. ± 300 lat | — | 0 | NE flank (Nel Camnestrà lava flow) · Correlation: Magnetism |
| ok. 6 050 p.n.e. | — | 0 | Northern flank (Vallonazzo) · Correlation: Magnetism |
Dane: Global Volcanism Program, Smithsonian Institution (#211040) · Wikipedia (pl) · Wikipedia (en)